New Page 1

11A. Prinsenbeek in beeld

Deel 1

Prinsenbeek is een dorp en voormalige gemeente in de Nederlandse provincie Noord-Brabant.

Het dorp ligt ten westen van de A16 en de HSL-Zuid, dichtbij de Haagse Beemden en maakt deel uit van de gemeente Breda.

Er is een station (Breda-Prinsenbeek), met een omstreden fietsbrug.

Boom als monument – Markt

Monument: Zonder dwarsliggers geen spoorlijn (11-11-97) – Markt

Boerderij Beeksestraat 76

Geschiedenis:

Het dorp heette aanvankelijk Beek (Noord-Brabant). De Prinsenhoeve te Beek wordt al in de veertiende eeuw genoemd. Beek werd in 1796 een zelfstandige parochie. Op 1 juli 1866 werd het station Beek geopend aan de spoorweg tussen Breda en Rotterdam.

De gemeente Prinsenbeek ontstond in 1942, toen de gemeente Princenhage aan Breda werd toegevoegd. Het kerkdorp Beek werd daarbij een zelfstandige gemeente. In 1951 werd de gemeentenaam gewijzigd in Prinsenbeek. Bij Koninklijk Besluit van 12 januari 1951 werd Prinsenbeek een gemeentewapen toegekend. Op 11 oktober 1963 werd bij besluit van de gemeenteraad een officiële gemeentevlag aangenomen. Op 1 juli 1976 werd het grondgebied ten oosten van de spoorweg Breda-Lage Zwaluwe bij Breda gevoegd. Bij de gemeentelijke herindeling van 1 januari 1997 werd de rest van de gemeente bij Breda gevoegd.

Beeld: “Komt allen tot mij, ik ben de weg, de waarheid en het leven.”

(hoek: Valdijk-Groenstraat)

(Foto: 5 oktober 2009)

Rooms-katholieke kerk O.L.V. ten Hemelopneming – Markt

(Foto: 5 oktober 2009)

Prinsenbeek heeft een centrum rondom de Markt met verschillende winkels, horeca, scholen en een bibliotheek en diverse woonwijken.

Gemeentehuis (1) – Markt

Restaurant ’t Hert – Valdijk 2

(Foto: 5 oktober 2009)

Het aantal inwoners bedraagt ongeveer: 12.000

Bezienswaardigheden:

Prinsenbeek kent vier Rijksmonumenten:

Brielsedreef 82, een langgevel boerderij met rieten dak en Vlaamse schuur.

Prinsendreef 4, een grote domeinhoeve met twee Vlaamse schuren en een mooie oprijlaan.

Beeksestraat 76, “Nispenhoeve,” boerderijcomplex, bestaande uit woonhuis en stal, Vlaamse schuur, karkooi en bakhuis.

Beeksestraat 92, woonhuis met rieten zadeldak.

De pomp op de Markt is een reconstructie uit 1975 van de dorpspomp uit 1874 die rond 1935 was afgebroken.

Dorpspomp - Markt

Vredeskapel – Kapelstraat

(Foto: 5 oktober 2009)

Boerderij Brielse Dreef 82

In 1953 werd een Mariakapel gebouwd.

In 1980 werd de kapel omgedoopt tot “Vredeskapel,” ter herinnering aan allen die in de Tweede Wereldoorlog zijn gevallen voor de vrijheid.

Evenementen:

Carnaval met grote optocht (18.02.2007). Met carnaval heet Prinsenbeek tijdelijk Boemeldonck.

Oranjefeest.

Verenigingen:

Er is een rijk verenigingsleven in Prinsenbeek zowel carnavals- als sportverenigingen.

Sport:

Judovereniging Kuatsu

Hockeyclub Prinsenbeek

Sporthal De Drie Linden voor tennis, badminton, judo, gymnastiek en turnen

Hengelaars de Baronie

Tennisvereniging Prinsenbeek

Toer en Wielerclub RTC

Turnvereniging de Samensprong

Voetbalvereniging Beek Vooruit

Volleybal vereniging Set-Up

Zaalvoetbalvereniging PZV

Recreatie:

Openluchtzwembad de Kuil

Liesbos

Onderwijs:

Basisschool Griffioen

Openbare Dalton Basisschool Apollo

Rooms Katholieke Basisschool De Horizon

Voortgezet onderwijs: Michael College

Openbare Dalton Bassischool Apollo – Schoolstraat 2

Prinsenbeek is bereikbaar via de snelweg A16 richting Rotterdam. Het heeft een eigen NS treinstation station Breda-Prinsenbeek.

Fietsbrug:

Bij station Breda-Prinsenbeek is een 250 meter lange fietsbrug gebouwd op acht meter hoogte, waarmee de sporen kunnen worden overgestoken. De brug is onderdeel van een fietsroute tussen Breda en Prinsenbeek en dient ook om van het ene naar het andere perron te komen. De brug, die een oudere brug met hellingbanen moest vervangen, was meteen al omstreden.

Fietsbrug over de A16

Boerderij Westrikseweg 26 (1)

(officieel gelegen in Princenhage)

Boerderij Westrikseweg 26 (2)

(officieel gelegen in Princenhage)

In het Tracébesluit HSL-Zuid waren naast drie lifttorens (één lift aan Prinsenbeekse zijde en één aan iedere zijde van de treinperrons) ook twee hellingbanen opgenomen. Die werden geschrapt ten gunste van roltrappen die veel minder ruimte innemen. De bewoners en de Fietsersbond eisten op 5 november 2002 bij de Raad van State intrekking van de bouwvergunning en schorsing van de bouw. Onder meer werd aangevoerd dat roltrappen ongeschikt zijn voor het vervoeren van fietsen. De Raad van State wees de eisen af. Op 7 oktober 2003 werd de nieuwe fietsbrug geopend.

Café Elsakker – Nieuwveerweg 2

Café-Zaal Marktzicht (1) – Markt 10

Muziektempel – Markt

Op 7 november oordeelde de rechter dat de oude fietsbrug twee maanden niet mocht worden gesloopt. De affaire haalde zelfs de Tweede Kamer: PvdA-kamerlid Co Verdaas stelde minister Peijs op 3 december 2003 kamervragen. In februari 2004 trok het Projectbureau HSL-A16 het hoger beroep tegen het verbod op afbraak van de oude brug in. De Tijdelijke Commissie Infrastructurele Projecten (TCIF) van de Tweede Kamer kwam op 24 februari de HSL-Zuid bij Breda bekijken en bezocht toen ook de fietsbrug. Uiteindelijk moest de nieuwe brug toch van hellingbanen voorzien worden. Met deze toeritten is de brug op 14 juli 2006 heropend.

Zwembad De Kuil

Gemeentehuis (2) – Markt

Zicht op Markt

Prinsenbeek bestaat uit één kern. Het centrum van het dorp, Markt en omgeving, is enkele jaren geleden vernieuwd. Prinsenbeek heeft zowel het karakter van een forensendorp als van een dorp met veel tuinbouw.

Molen “Negen Gebroeders” – Beeksestraat

Kunstobject – Peperbos

Café “Het Veehandelshuis” – Groenstraat 80

Boerderij Vaareindseweg 14

(officieel gelegen in Princenhage)

Kunstobject – Leursebaan

(officieel gelegen in Princenhage)

Zicht in Leursebaan

(Officieel gelegen in Princenhage)

Café-Zaal Marktzicht (2) – Markt 10

Mijn indruk van Prinsenbeek: Prinsenbeek is inmiddels uitgegroeid tot een heel grote buitenwijk van Breda. Zo’n 80 % van de huizen zijn nieuw. Er is praktisch niets meer terug te vinden van het eens zo gemoedelijke plaatsje. Het dorpskarakter is volledig verdwenen. Het Dorpsplein genaamd: Markt, had net zo goed kunnen heten: Het Stadsplein. Of het er prettig wonen is, kan ik niet echt over oordelen. Maar mijn gevoel zegt: of je nou bijvoorbeeld in de wijk IJpelaar woont of in Prinsenbeek, dat maakt geen verschil meer uit. Ook Prinsenbeek is net als Teteringen volkomen door Breda ‘opgeslokt.’ Een positieve situatie is nog wel aanwezig. De vele dreefjes die achter Prinsenbeek liggen zijn nog onaangeroerd.

Aanvullende foto’s: