New Page 1

35. Raamsdonksveer in beeld

Raamsdonksveer is een plaats in de Nederlandse gemeente Geertruidenberg, provincie Noord-Brabant, aan de Donge.

Het is een regionaal centrum van handel en industrie.

De gemeente Geertruidenberg omvat de dorpen: Geertruidenberg, Raamsdonksveer en Raamsdonk.

Per 1 juli 2006 waren er totaal: 20.766 inwoners.

ABN-AMRO – Wilhelminalaan

Pool- en Snookercafé De Posterij – Wilhelminalaan 2

Grillroom “Dilan” – Haven 21

Partycentrum “De Omschoor” – Julianalaan 59

Restaurant De Witte Leeuw – Prins Hendrikstraat 6

Grote Kerkstraat 80

(Let op de beeldjes)

Appartementencomplex Theodorus Staete uit 1996

Geschiedenis:

In 1273 komt Raamsdonk voor het eerst als “Dunc” in de akten voor als parochie.

In 1317 werd een gedeelte van het recht van uitoefenen van overheidsmacht in leen gegeven aan Claes van Wieldrecht

en die werd daarmee Ambachtsheer van Raamsdonk.

Een ander deel van de parochie was eerder uitgegeven en vormde samen met een deel van de parochie van Waspik de ambachtsheerlijkheid Groot Waspik.

Het zuidoostelijk deel zou later de naam Hendrik Luiten Ambacht krijgen.

Appartementencomplex aan de rotonde Wilhelminalaan/Beatrixlaan

Haven 23

Kerk van Raamsdonksveer

Zicht in de Julianalaan

Het Gemeentehuis – Vrijheidstraat 2

Boerderij/woning in de Grote Kerkstraat

Kruidvat – Hoofdstraat 15-17

In 1822 zou Raamsdonk uiteindelijk als gemeente zijn definitieve grenzen krijgen.

Ook de Elizabethsvloed, waarvan de sporen nog in de 18e eeuw zichtbaar bleven, trof Raamsdonk.

Een groot deel van de bevolking ging rond 1611 over naar de kant van de Hervorming.

De gevolgen waren dat er zich binnen Raamsdonk twee kernen aftekenden: Raamsdonk-dorp en Raamsdonksveer.

Raamsdonk-dorp ontwikkelde zich als een op de landbouw gericht dorp,

terwijl Raamsdonksveer, gelegen aan de rand van het water, zich meer ontwikkelde als een plaats van vissers, schippers, dijk- en polderwerkers en griendwerkers.

In 1722 werd in Raamsdonk-dorp het nieuwe raadhuis gebouwd.

Door het groeiende aantal katholieken werd er in 1787 weer een aparte parochie gesticht.

Hierdoor kreeg de parochie zijn middeleeuwse grenzen weer terug.

PKN kerk – Oranjestraat

Het Heerehuys – Heereplein

Discotheek “Oscars” in Huis Ten Deijl – Wilhelminalaan 6

Houten woningen – Beatrixlaan

Huizen aan het Heereplein

Zicht in de Grote Kerkstraat

Zicht in de Haven

De aanleg van de grote weg Parijs-Amsterdam onder Napoleon betekende voor Raamsdonksveer nieuwe bloei.

Omdat er, vanwege de nabijheid van de vesting Geertruidenberg en de nu nog te bezichtigen Fort Lunet aan deze zijde van de Donge,

geen stenen huizen gebouwd mochten worden, ontstond er weer een nieuwe parochie in 1843.

Ook werd er in 1878 een Hervormde parochie gesticht met de bouw van een kerk.

De Tweede Wereldoorlog en de Watersnoodramp van 1953 lieten sporen van ellende na.

Mede dankzij de ontwikkeling van industrieterrein de Dombosch en de hiermee samenhangende werkgelegenheid kwam de gemeente weer tot grote bloei.

Muziektempel – Heereplein

(Foto: februari 2007)

Idem

(Foto: 24 augustus 2009)

Villa aan de rotonde Wilhelminalaan/Beatrixlaan

Pand aan de rotonde Wilhelminalaan/Beatrixlaan

Julianalaan 29

Café Kerkzicht – Grote Kerkstraat

Kruiswerk Mark en Maas

Haven 9-11

Binnen de gemeente Geertruidenberg treft een u breed scala aan mogelijkheden om de vrije tijd aangenaam door te brengen.

Een keur aan sportverenigingen vindt u er, maar ook sport- en fitnesscentra, 2 openlucht zwembaden.

Verder zijn er in de directe omgeving tal van mogelijkheden op watersportgebied (Brabantse Biesbosch) en andere vormen van recreatie.

Ook winkelen, een terrasje pakken en lekker uit eten kunt u binnen de gemeentegrenzen.

Het hele jaar door zijn er diverse evenementen.

De Pinksterie, de Vestingfeesten, De Veerse Dag en niet te vergeten het Internationaal Cajun- en Zydecofestival

en de Internationale Drumband- en Majorettentaptoe genieten grote bekendheid tot in de verre omgeving.

Maar ook vindt u binnen de gemeentegrenzen een bekend automuseum en een rijtuigenmuseum.

Daarnaast is in het historische stadsdeel van Geertruidenberg museum “De Roos” gevestigd en

in de NH Geertruidskerk kunt u voor diverse exposities en gratis inloopconcerten terecht.

Villa aan de Wilhelminalaan

Prins Hendrikstraat 7-9

Prins Hendrikstraat 11-13

Julianalaan 14

Prins Hendrikstraat 31-33

Huizen in de Julianalaan, nabij de Prins Hendrikstraat

Hoekpand: Grote Kerkstraat/Vincent van Goghstraat

R.K. Basisschool De Wilsdonck – Rembrandtlaan 7

Restaurant de Ark – Wilhelminalaan 22

Hoe was de situatie rondom Raamsdonksveer in 1965:

In 1965 was ik gelegerd in de Pontonnierkazerne te Keizersveer. Deze kazerne is een paar jaar geleden gesloopt. In 1965 was ook de snelweg A-27 er nog niet en toen ging al het verkeer nog dwars door Raamsdonksveer. De Wilhelminalaan en de Keizersdijk waren toen een zeer drukke verkeersader. Zo sportief ik was, ging ik meestal met mijn fiets van Breda naar Keizersveer en weer terug. Ik heb steeds al die drukte aan moeten zien. Maar ik had toch al wel snel een tussendoor-route ontdekt. Vanaf Oosterhout had je wat verharde landweggetjes en kwam dan als laatste via de Beelaertsweg aan op de drukke Oude Veerseweg/Oosterhoutseweg. De Beelaertsweg is dat weggetje dat haaks ligt op de Oosterhoutseweg en waar 7 jaar geleden het Millennium-monument is geplaatst (zie foto). Doch daarna was het me begeven tussen al dat drukke verkeer. Gelijk na Raamsdonksveer, ter hoogte van het fort in Geertruidenberg, hield zowel Geertruidenberg als Raamdonksveer op en had je links en rechts nog slechts weiland. Naast de Maasdijk had je wel een apart fietspad. Tussen dat fietspad en de weg had je een strook gras en daar was kunstmatig een voetpad in ontstaan. Doordat veel militairen, die gelegerd waren in Keizersveer, vaak met honderden tegelijk uitgingen naar Geertruidenberg en Raamsdonksveer, was dit de enige veilige gelegenheid om in de dorpen te komen. Het werd dus vanzelf een smal en verhard zandweggetje. Het werd later zelfs officieel ingesteld door de militaire leiding en iedereen werd voortaan verplicht daar gebruik van te maken. Op een bepaald moment werd er door de marechaussee zelfs gecontroleerd of men zich hier wel aan hield. Als je op het fietspad ging lopen en iemand van de marechaussee zag je daar lopen, moest je de andere dag op rapport komen en dan had je geheid een aantal dagen aan je ‘broek hangen.’ Het dragen van een militair tenue was toen, voor zowel in als buiten de kazerne, nog een verplichting. Inmiddels is het gehele gebied, zowel links als rechts volledig volgebouwd met woningen, maar vooral bedrijven.

Millennium-monument in de Beelaertsweg

Zicht in de Diepsteeg

Prins Hendrikstraat 14

Julianalaan 18

Molen d’Onvermoeide – Hoevendijk

Pand in de Grote Kerkstraat

Zicht op het Gemeentehuis

Watertoren uit 1925

Mijn indruk van Raamsdonksveer: Ja, eindelijk was het weer eens een ‘feest’ voor mij, om zoveel historische objecten bij elkaar te kunnen aanschouwen. Raamsdonksveer doet niet echt veel onder voor Geertruidenberg. Raamsdonksveer kende ik in feite alleen maar van het snel er doorheen rijden, vanuit Oosterhout richting de Pontonnierkazerne te Keizersveer, zowat dagelijks in het jaar 1965 en dat ging dan altijd met een ‘gloeiende’ vaart door de Wilhelminalaan en de Keizersdijk. Ik wist natuurlijk nog wel van vroeger dat er prachtige panden hierin stonden en ben ook maar gelijk daar ter plekke gaan fotograferen. Het hard doorrijden dwars door Raamsdonksveer is inmiddels niet meer mogelijk want er is een omleiding, waarbij een groot stuk van de Keizersdijk wordt ontzien van al dat drukke verkeer, dat eens door deze plaats raasde. Gelijk aankomend op het nieuwe centrum, zag ik her en der nog vele oude panden staan. Met name alles zo’n beetje rond de Haven en Heereplein. Ook in de nabije omtrek zijn er best vele straatjes die gewoon de moeite waard zijn om bewandeld te worden. Ik kreeg meteen in de gaten dat dit bij elkaar me de hele dag zou gaan kosten. Een hoogtepunt vond ik ook de Grote Kerkstraat. Min of meer een kronkelig straatje met heel veel historische panden daar aanwezig. Ook aan de andere kant, te beginnen bij de Prins Hendrikstraat, was dat het geval. Ook de Julianalaan heb ik nog helemaal bewandeld. Voor ik het wist had ik al meer dan honderd foto’s gemaakt, waarvan ik er zo’n 45 stuks in deze reportage heb afgebeeld. In feite zou het niet onverstandig zijn de wandeling door Raamsdonksveer in twee delen op te splitsen. Maar er wachten nog meer dorpen en in de zeer nabije toekomst richt me daar eerst maar even op. Een zeer opvallend gegeven in Raamsdonksveer is dat alles, maar dan ook alles, in het centrum wordt opgevuld met nieuwe woningen, tussen al dat ‘oude spul.’ Maar dat niet alleen. Alle huizen staan ook ‘lekker rommelig’ door elkaar heen en tegen elkaar geplaatst. Dit bedoel ik in zeer positieve zin. Men heeft blijkbaar daar nog nooit van rooilijnen gehoord. “Laten zo, vind ik.” Ook valt in Raamsdonksveer op dat er diverse straten schuin aflopen. Iets wat natuurlijk normaal is in bergachtige gebieden, maar ook hier zie je dat in bepaalde situaties. Wat me ook sterk opviel was de molen, die heerlijk vrij staat te pronken tussen voornamelijk nieuwbouw! Tenslotte, samenvattend, kan ik iedereen adviseren, die vooral van oude architectuur houdt, eens een dagje door te brengen in zowel Geertruidenberg als Raamsdonksveer en dan eens fijn te gaan wandelen door al deze zeer romantisch uitziende straatjes. Bovendien zijn er bij elkaar veel winkels en is de horeca op vele plaatsen ruimschoots aanwezig. Ik denk zelfs, dat u aan een dag nog niet genoeg heeft. U moet wel bedenken dat zowel Geertruidenberg als Raamsdonksveer, die bovendien tegen elkaar liggen, er geen sprake meer is van een dorpskarakter.

Aanvulling: