New Page 1

18A. Zundert in beeld

Deel 1

Vincent van Gogh

Bezienswaardigheden:

N.H. Kerk, uit 1806, hier was onder andere de vader van Vincent van Gogh predikant.

Rooms-katholieke kerk Sint Trudo, dit is een neo-romaanse kerk naar een ontwerp van Jan Stuyt uit 1927.

Gemeentehuis, neoclassicistisch gebouw uit 1830, herbouwd in 1966.

Abdij Maria Toevlucht.

Stadhuis (1), Markt 1

(Foto: december 2006)

Stadhuis (2), Markt 1

(Foto: 14 juli 2008)

Evenementen:

Bloemencorso Zundert: het grootste dahliacorso ter wereld, jaarlijks op de eerste zondag in september.

Autour de Vincent: jaarlijks cultureel gebeuren bij het standbeeld van Vincent en zijn broer Theo van Gogh.

Dit evenement is in 2004 nog eenmaal gehouden ter ere van Vincent van Gogh’s geboortejaar.

Stichting Rotor is de organisator van het festival.

Op dit moment houden zij zich bezig met kleinere culturele activiteiten.

Carnaval in Zundert: Sinds 2003 vindt er in Zundert weer een carnavalsviering plaats.

Zundert heeft op zaterdagmiddag een optocht door het centrum en de burgemeester overhandigt de sleutel op het bordes van het indrukwekkende bordes van het gemeentehuis aan de Markt, tegenover de plaats waar het voormalige geboortehuis van Vincent van Gogh heeft gestaan.

Zundert heet tijdens het carnaval: Banaonblussersrijk.

Zorginstelling De Willaert – Burgemeester Manderslaan 53

Hoofdingang zorginstelling De Willaert

(Foto: 13 juli 2009)

Hotel-Café-Restaurant De Roskam – Molenstraat 1

Restaurant Wok-Boedha – Antwerpseweg 36 Rijsbergen

(Voorheen: Restaurant Napoleon)

Café Stuivezand – Bredaseweg 54 – Speelplek voor kinderen

Geboren in Zundert:

Vincent van Gogh: 30 maart 1853, schilder.

Op de plaats van zijn geboortehuis (Markt 26) gedenkt een gevelsteen zijn geboorte.

Het huis is inmiddels afgebroken, maar het standbeeld van Vincent en zijn broer Theo van Gogh siert het Vincent van Gogh-plein.

Het standbeeld is gemaakt door de Franse kunstenaar Ossip Zadkine.

Het beeld staat voor de kerk waar de vader van Vincent en Theo dominee was.

In het Cultureel Centrum Van Gogh komt de jeugd van Vincent aan bod.

Janus Braspenninckx: 5 maart 1903, wielrenner.

Guus Dam: 20 september 1951, acteur.

Jelle Nijdam: 16 augustus 1963, wielrenner.

Jan Siemons: 26 mei 1964, wielrenner.

Marc Siemons: 20 november 1966, wielrenner.

Standbeeld Vincent & Theo van Gogh, sinds 28-5-1964

Bord onder standbeeld

Huis van Vincent van Gogh

Idem

(Foto: 13 juli 2009)

Bord op huis van Vincent van Gogh

Gedenksteen op huis van Vincent van Gogh, aangebracht op 30-3-1953

Bord naast het huis van Vincent van Gogh

Cultureel Centrum Van Gogh – Molenstraat 5

(Foto: 13 juli 2009)

Geschiedenis van Zundert:

De oorsprong van een plaats ligt vaak in het duister. Dit geldt ook voor de gemeente Zundert. De naam Zundert komen we voor het eerst tegen in een akte van 1157, waarbij de bisschop van Luik de schenking van tienden van Sunderda bevestigt. Met Sunderda is hier bedoeld het huidige Klein-Zundert. De kerk was gelegen aan het Palmbos op de Raamberg. Naast hun geestelijke arbeid hielden de kloosterlingen zich ook bezig met de ontginning van het toen nog ruige grondgebied van moerassen, vennen en heidevelden en met verbetering van de landbouwmethoden. In de prehistorische tijd moeten al mensen bij Rijsbergen geleefd hebben, al is niet duidelijk of zij daar woonden, of voorbijtrokken. Uit de 2e of 3e eeuw is een Romeins altaar van de godin Sandraudiga gevonden. Maar of dit op een vaste verblijfplaats duidt, weten wij niet. Het kan ook een veldkapel geweest zijn. Van na de Romeinse tijd tot aan de 12e eeuw zijn geen archeologische vondsten meer gedaan, zodat aangenomen wordt dat toen de streek onbewoond was.

Rooms-katholieke kerk Sint Trudo uit 1927 – Molenstraat 7

Rooms-katholieke Pastorie Sint Trudo uit 1775 – Molenstraat 9

Sint Annaklooster – Molenstraat 13

(Foto: december 2006)

Idem, dichtgetimmerd

(Foto: 13 juli 2009)

Zicht op de kerk vanuit Pastoorsdreef

De eerste keer dat van Rijsbergen wordt vernomen is in 1159. Werner van Rijsbergen schenkt dan zijn goederen te Essen aan de abdij van Tongerlo. Dit betekent dat er dan reeds een plaats van die naam moet zijn. Waarschijnlijk was er al een kerk en parochie. Het patronaatsrecht had het Hof van Sombeke te Bouchout bij Lier, dat in 1223 in het bezit van de Sint Bavo-abdij te Gent kwam. Ook de oorsprong van het burgerlijk bestuur is niet bekend. Rijsbergen heeft altijd tot het Land van Breda behoord, maar was geen eigen heerlijkheid. Samen met Zundert en Klein-Zundert vormden zij “Zundert-Nassau.” Voor de rechtspraak was een schepenbank in de “Eeninghe van Rijsbergen,” waarin dezelfde dorpen zitting hadden. In deze schepenbank, die in tegenstelling tot haar naam meestal in Zundert bijeenkwam, zaten twee Rijsbergse schepenen (van de zeven). Hoger beroep had eerst bij de Bredase bank plaats en nog hoger bij de Raad van Brabant te Den Haag. Tot 1795 is de bestuurssituatie zo gebleven. In 1811 werden de gerechtelijke banken afgeschaft en de rechtspraak op een andere leest geschoeid.

Winkelblok nabij de Markt

Rabobankgebouw – Bredaseweg 1

Winkels op de Markt

Gebouw afdelingen: Groen & Wegen en Ruimtelijke Ontwikkeling & Bouwen & Milieu

Nederlands Hervormde kerk uit 1806 op het Vincent van Goghplein

Idem

(Foto: 13 juli 2009)

Huis naast de N.H. kerk op het Vincent van Goghplein

(Foto: 13 juli 2009)

Gemeentewapen en vlag:

In 1999 koos de gemeente Zundert voor een nieuw gemeentewapen en een nieuwe gemeentevlag.

De omschrijving van het wapen luidt: “in zilver een keper van sinopel, vergezeld boven van twee lelies en beneden van een jeruzalemskruis, alles van keel.

Het schild gedekt met een gouden kroon van drie bladeren en twee maal drie parels en gehouden door twee leeuwen van goud, getongd en genageld van keel.”

De omschrijving van de vlag luidt: “twee banen, wit en rood, met een groene broekingdriehoek, waarvan de punt reikt tot een 1/2 van de hoogte van de vlag, waarop een witte lelie, waarvan de hoogte gelijk is aan 1/2 van de hoogte van de vlag.”

Wapen van Zundert

Dorpspomp op de Markt

De Akkermolen uit de Vijftiende Eeuw – Akkermolenweg 13

Villa aan de Bredaseweg 14

Mijn indruk van Zundert: Zundert is best wel een groot dorp. Vooral de situatie rondom de Markt ‘oogt’ als een stad zijnde. De Bredaseweg/Molenstraat die door het dorp heen loopt is nog steeds redelijk druk. Doch lang niet meer zo druk als in het recente verleden. Nadat de snelweg van Breda naar Antwerpen gereed was, ging in het vervolg, met name het vrachtverkeer, daar overheen. Het was destijds gewoon ‘ongelooflijk druk’ te noemen toen al dat vrachtverkeer door Zundert heen raasde. Er was toen ook nauwelijks een mogelijkheid om die Bredaseweg/Molenstraat over te steken. Dat niet alleen, want vooral de Molenstraat is vrij smal en het was angstig te noemen om daarlangs over het trottoir te lopen. Dit gold natuurlijk ook voor Rijsbergen. Het centrum van Zundert is best wel een gezellig centrum, maar dat is het mijns inziens altijd al wel geweest. Er zijn vele winkels en het is er altijd wel druk op straat. In de achterliggende straten heb je veelal nieuwbouw en de bezienswaardigheden zijn daar dan ook miniem te noemen. Zundert is de plaats van Vincent van Gogh en het jaarlijks terugkerende bloemencorso. Het lijkt mij best wel een fijne plaats om te wonen.

Kees Wittenbols.

December 2006

Aanvulling:

14 juli 2008